Mareykanka oo cunaqabateyn kusoo rogay madaxweynaha Maxkamadda Caalamiga ah ee Dambiyada

Mareykanka ayaa ku dhawaaqay cunaqabateyn cusub oo lagu soo rogay xubno ka tirsan Maxkamadda Caalamiga ah ee Dambiyada (ICC), taas oo maxkamaddu sheegtay inay wiiqayso ku dhaqanka sharciga.

19 August, 2026

Xoghayaha Arrimaha Dibadda ee Mareykanka, Marco Rubio, ayaa Talaadadii sheegay in maamulka Madaxweyne Donald Trump uu cunaqabateyn kusoo rogay madaxweynaha ICC, Tomoko Akane, oo ah garsoore u dhalatay Japan, iyo Abdoulaye Seye, oo ah qareen sare oo dacwadaha ka tirsan maxkamadda, kana soo jeeda Senegal.

Tallaabadan ayaa ah tii ugu dambeysay ee xiisadda sii kordheysa ee u dhaxaysa maamulka Trump iyo maxkamadda caalamiga ah ee fadhigeedu yahay magaalada The Hague ee dalka Netherlands.

ICC, oo la aas-aasay sanadkii 2002, ayaa qaadda dacwadaha la xiriira dambiyada dagaalka, xasuuqa iyo dambiyada ka dhanka ah aadanaha. Mareykanka xubin kama aha maxkamadda.

Maxay yihiin sababaha Mareykanku u sheegay cunaqabateynta?

Rubio ayaa sheegay in cunaqabateynta lagu soo rogay Akane iyo Seye iyadoo la adeegsanayo awood ka timid amar madaxweyne oo uu saxiixay Donald Trump.

Wuxuu sheegay in labada mas’uul ay si toos ah uga qaybqaateen dadaallada ICC ay ku doonayso inay ku baarto, ku xirto, ku hayso ama ku maxkamadeyso saraakiil ka tirsan dowlado aan oggolaan awoodda maxkamadda.

Rubio ayaa qoraal uu soo dhigay barta X ku sheegay in tallaabadan ay qayb ka tahay dadaalka Washington ee lagu ilaalinayo muwaadiniinta Mareykanka, isagoo ICC ku tilmaamay maxkamad aan sharciyad ku fadhiyin.

Maamulka Trump ayaa muddo dheer ku doodayay in ICC ay si xad-dhaaf ah u adeegsanayso awooddeeda ayna khatar ku tahay madax-bannaanida dowladaha.

Maxaa Mareykanka iyo ICC isku haya?

ICC waxay sheegtaa inay awood u leedahay inay dacwad qaaddo marka dowlad awood u lahayn ama aysan doonayn inay iyadu maxkamadeyso dadka lagu eedeeyo dambiyada culus.

Hase yeeshee, xeerka maxkamaddu wuxuu sidoo kale u oggolaanayaa inay dacwad ka gudbiso muwaadiniin ka socda dalal aan xubno ka ahayn ICC haddii dambiyada lagu eedeeyay lagu geystay dhul uu leeyahay dal xubin ka ah maxkamadda.

Rubio ayaa sheegay in ICC ay khatar ku tahay ciidamada iyo shaqaalaha Mareykanka, oo ay ku jiraan kuwa fulinaya siyaasadaha adag ee maamulka Trump ee socdaalka iyo howlgallada ka dhanka ah tahriibinta daroogada ee lagu qaado doonyaha ku sugan biyaha caalamiga ah.

Wasaaradda Arrimaha Dibadda Mareykanka ayaa ICC ku eedeysay inay tahay hay’ad “musuqmaasuqday oo si siyaasadaysan loo maamulay”, iyadoo sheegtay in Washington aysan aqbali doonin waxa ay ugu yeertay faragelin lagu sameynayo madax-bannaanida dowladaha.

Cunaqabateyn hore oo Mareykanku saaray saraakiisha ICC

Sanadkii hore, Mareykanka wuxuu cunaqabateyn kusoo rogay dhowr mas’uul oo ICC ah kaddib markii maxkamaddu soo saartay amarro lagu xirayo Ra’iisul Wasaaraha Israel Benjamin Netanyahu iyo wasiirkii hore ee Difaaca Israel Yoav Gallant, kuwaas oo la xiriiray dagaalka Gaza.

Bishii hore, Rubio wuxuu sheegay in maamulka Trump uu sii xoojin doono dadaallada uu ku wiiqayo awoodda ICC, oo ay ku jirto olole diblomaasiyadeed oo lagu qancinayo dalal kale inay ka baxaan maxkamadda.

Chad iyo Venezuela ayaa hore uga baxay ICC, iyagoo tallaabadaas qaaday xilli Mareykanku cadaadis ku saarayay dalalka inay dib uga laabtaan maxkamadda.

Madaxweyne Trump ayaa sheegay in ololaha Mareykanka uu yahay mid lagu difaacayo xulafadiisa, gaar ahaan Netanyahu iyo mas’uuliyiin kale, si looga hortago in la maxkamadeeyo.

Saddex garsoore oo ka tirsan ICC ayaa bishii Juun dacwad ka dhan ah maamulka Trump gudbiyay, iyagoo ku tilmaamay cunaqabateynta mid sharci-darro ah. Toddobaadkii hore, afar urur oo ka shaqeeya xuquuqda aadanaha ayaa sidoo kale dacwad gudbiyay, iyagoo sheegay in tallaabooyinka madaxweynaha ay dhibbanayaasha dambiyada dagaalka ka hor istaagayaan inay helaan caddaalad.

Sidee ayay ICC uga jawaabtay?

Cunaqabateynta cusub ayaa Akane iyo Seye ka mamnuucaysa inay galaan Mareykanka, sidoo kalena waxay xaddidaysaa inay wax macaamil maaliyadeed ah ka sameeyaan nidaamka maaliyadeed ee dalkaas.

ICC ayaa Talaadadii sheegtay inay weli ka go’an tahay shaqadeeda, ayna taageersan tahay dhammaan shaqaalaheeda.

Maxkamaddu waxay cambaareysay tallaabada Washington, iyadoo sheegtay in cunaqabateynta lagu beegsanayo garsoorayaasha, dacwad-oogayaasha iyo shaqaalaha fulinaya waajibaadka ay dowladaha xubnaha ka ah u igmadeen ICC ay “wiiqayso ku dhaqanka sharciga.”

ICC waxay sidoo kale sheegtay in marka garsoorayaasha iyo mas’uuliyiinta garsoorka loogu hanjabo inay sharciga dabaqaan, ay khatar gelineyso nidaamka sharciga caalamiga ah oo dhan.